YUNANİSTAN’DA AKARYAKITA YENİ ZAM DALGASI: BENZİN 2 EURO SINIRINI AŞTI, TÜKETİM GERİLİYOR

Yunanistan’da sürücülerin bütçesini zorlayan akaryakıt fiyatlarında yeni bir artış dalgası bekleniyor. 29 Eylül Salı gününden itibaren benzin ve motorinin rafineri çıkış fiyatlarında yeni artışların gündeme gelmesi beklenirken, yüksek fiyatların tüketimi de baskıladığı görülüyor. Akaryakıttan alınan Özel Tüketim Vergisi (EFK) gelirlerinde yaklaşık 200 milyon euroluk düşüş veya hedef sapması dikkat çekiyor.

Yunanistan’da benzin ve motorin fiyatlarındaki yükseliş eğilimi sürüyor. Akaryakıt piyasası temsilcilerinin değerlendirmelerine göre, 29 Eylül Salı gününden itibaren kurşunsuz benzin ve motorinin rafineri fiyatlarında yeni artışlar bekleniyor. Bu artışların kademeli olarak pompa fiyatlarına da yansıması öngörülüyor.

Fiyatların halihazırda yüksek seviyelerde bulunması özellikle günlük ulaşım için özel araç kullanmak zorunda kalan haneler üzerindeki baskıyı artırıyor. Ülkenin birçok bölgesinde kurşunsuz benzinin litre fiyatı 2 euro seviyesine ulaşmış veya bu seviyenin üzerine çıkmış durumda. Adalarda ise tablo daha ağır. Kiklad Adaları’nda fiyatların litre başına yaklaşık 2,40 euro seviyelerine kadar çıktığı bildiriliyor.

BENZİNDE ŞUBAT AYINDAN BU YANA 37 SENTLİK ARTIŞ

Rafineri fiyatlarındaki değişim, son aylardaki yükselişin boyutunu da ortaya koyuyor.

26 Eylül itibarıyla kurşunsuz benzinin rafineri fiyatı litre başına yaklaşık 1,63 euro seviyesine yükseldi. 27 Şubat’ta aynı fiyat yaklaşık 1,26 euro seviyesindeydi. Böylece birkaç aylık dönemde litre başına yaklaşık 37 sentlik artış kaydedildi.

Motorinde de benzer bir tablo yaşanıyor. 26 Eylül itibarıyla motorinin rafineri fiyatının yaklaşık 1,56 euro/litre seviyesinde bulunduğu, Şubat ayı sonunda ise fiyatın yaklaşık 1,09 euro olduğu belirtiliyor.

Piyasa temsilcileri, uluslararası petrol piyasalarındaki dalgalanmaların ve toptan fiyat hareketlerinin önümüzdeki dönemde de Yunanistan’daki pompa fiyatları üzerinde baskı oluşturmaya devam edebileceğine dikkat çekiyor.

PAHALI AKARYAKIT TÜKETİMİ DE VURDU

Akaryakıt fiyatlarındaki yükseliş yalnızca hane bütçelerini değil, kamu gelirlerini de etkiliyor.

Yunanistan Ulusal Ekonomi ve Maliye Bakanlığının verilerine göre, 2026 yılının ilk sekiz ayında enerji ürünlerinden alınan Özel Tüketim Vergisi gelirlerinde belirgin bir gerileme yaşandı.

Yayımlanan verilere göre akaryakıt ve enerji ürünleri üzerinden elde edilen EFK gelirleri yaklaşık 2,62–2,63 milyar euro düzeyinde gerçekleşirken, karşılaştırılan yaklaşık 2,82 milyar euroluk seviyeye göre fark yaklaşık 200 milyon euroya, yani yüzde 7’ye ulaşıyor.

Bütçe gerçekleşme verileri açısından bakıldığında ise enerji ürünlerinden EFK tahsilatının öngörülen hedefin yaklaşık 193 milyon euro altında kaldığı belirtiliyor.

Bu tablo, yüksek akaryakıt fiyatlarının tüketimi sınırladığına ilişkin önemli bir gösterge olarak değerlendiriliyor. Çünkü akaryakıttaki Özel Tüketim Vergisi nihai satış fiyatının yüzdesi üzerinden değil, tüketilen yakıt miktarı üzerinden tahsil ediliyor. Dolayısıyla tüketilen litre miktarının azalması devletin EFK gelirlerini de aşağı çekiyor.

VATANDAŞ HARCAMALARINI KISMAK ZORUNDA KALIYOR

Yüksek benzin ve motorin fiyatları karşısında birçok hanenin zorunlu olmayan araç kullanımını azaltmaya ve aylık yakıt harcamalarını sınırlamaya yöneldiği değerlendiriliyor.

Ortaya çıkan tablo böylece çift yönlü bir ekonomik baskıya dönüşüyor: Bir taraftan sürücüler aynı miktarda yakıt için daha fazla ödeme yapmak zorunda kalırken, diğer taraftan tüketimin azalması devletin akaryakıttan elde ettiği vergi gelirlerinde gerilemeye yol açıyor.

29 Eylül’den itibaren beklenen yeni rafineri fiyat artışlarının pompalara yansıması halinde, eylül ayı Yunanistan’da benzin ve motorin fiyatlarının son ayların en yüksek seviyelerine ulaştığı dönemlerden biri olarak kapanacak.