Yunanistan'da yerel seçim sistemi değişiyor: Tek tur ve tamamlayıcı oy

Meclis'ten geçen yeni yasayla belediye başkanları ve eyalet yöneticileri tek turda seçilecek

ATİNA – Yunanistan Parlamentosu, yerel yönetim seçim sisteminde köklü değişiklikler öngören yeni Yerel Yönetim Kanunu'nu 25 Haziran 2026 Perşembe günü Genel Kurul'da kabul etti. İktidardaki Yeni Demokrasi Partisi'nin oylarıyla geçen yasa, muhalefet partilerinin oybirliğiyle ret oyu vermesine rağmen Meclis'ten geçti.

Yeni düzenlemeyle birlikte belediye başkanları ve 13 eyalet yöneticisinin seçildiği ikinci tur uygulaması kaldırıldı. Seçimler, 2028 yılından itibaren tek turda tamamlanacak.

Sistemin temelinde "tamamlayıcı oy" uygulaması yer alıyor. Seçmenler, tercih ettikleri aday listesine oy vermenin yanı sıra, oy pusulasının alt kısmındaki diğer listeler arasından ikinci bir tercihte bulunabilecek.

Bir listenin ilk turda yüzde 42 barajını geçmesi halinde doğrudan seçilmiş sayılacağı belirtildi. Hiçbir listenin bu oranı aşamaması durumunda ise en çok oyu alan iki liste arasında ikinci bir sayım yapılacak. Bu aşamada, elenen listelerin seçmenlerinin kullandığı tamamlayıcı oylar, ilk iki listenin oylarına eklenecek ve en yüksek oyu alan liste seçimi kazanacak.

İçişleri Bakanı Thodoris Livanios, reformun seçim sürecini basitleştireceğini ve katılımı artıracağını savundu. Bakanlık verilerine göre, 2023 seçimlerinde Atina'da ikinci tur katılım oranı yüzde 26,7'de kaldı.

Muhalefet kanadı ise yeni sisteme sert eleştiriler yöneltti. Ana muhalefet partisi PASOK Genel Başkanı Nikos Androulakis, düzenlemeyi kabul edilemez olarak nitelendirirken, iktidara gelmeleri halinde bu seçim yasasının uygulanmasına izin vermeyeceklerini açıkladı. Androulakis, "Demokrasi matematiksel formüllerle ve kimsenin anlamadığı algoritmalarla işlemez" diyerek sistemi eleştirdi.

SYRİZA Parti Sözcüsü Theofilos Xanthopoulos, yeni sistemi "iki aşamalı bir Frankenstein seçim yasası" olarak nitelendirirken, mevcut seçim düzeninin vatandaşlar nezdinde meşruiyetini kaybettiğini savundu.

KKE (Yunanistan Komünist Partisi) Sözcüsü Nikolaos Karathanasopoulos, hükümetin ikinci turu kaldırma gerekçesi olarak öne sürdüğü "yönetilebilirlik" argümanını "demokratik katılımı sınırlandırma aracı" olarak değerlendirerek eleştirdi.

Yunan Çözümü Partisi Sözcüsü Konstantinos Chitas, getirilen sistemi "seçmen iradesini dolaylı yoldan yönlendiren" bir düzenek olarak tanımlarken, tamamlayıcı oy uygulamasının seçim sonuçlarını doğrudan etkileyeceğini belirtti.

NİKİ (Zafer Partisi) Sözcüsü Giorgos Rountas, yüzde 42 barajıyla ikinci tercihlerin yeniden dağıtıldığı sistemi "karmaşık ve anlaşılmaz" olarak nitelendirirken, bu düzenlemenin seçmenlerin tercihlerini anlamsız hale getirdiğini ifade etti.

Plefsi Eleftherias (Özgürlük Rotası) Lideri Zoe Konstantopoulou ise süreci "demokratik meşruiyete doğrudan saldırı" olarak nitelendirdi ve yasanın iptali için yargı yoluna başvuracaklarını duyurdu.

Yeni yasayla birlikte belediyelerin gelir sistemine ilişkin düzenlemeler de gündeme geldi. Bazı yerel vergilerin tahsilat yöntemlerinde değişiklik yapılması planlanıyor.

Hükümet, yeni yerel yönetim reformunun 2028 yılı başında yürürlüğe girmesini hedefliyor.