PASOK’TAN ÖZEL BORÇ KRİZİNE KARŞI 11 MADDELİK EYLEM PAKETİ
Ana muhalefet partisi PASOK–Değişim Hareketi, Yunanistan’da haneleri ve işletmeleri giderek daha fazla baskı altına alan özel borç krizine karşı hazırladığı 11 maddelik eylem paketini Atina’daki Serafeio Etkinlik Merkezi’nde düzenlenen toplantıyla kamuoyuna sundu.
Etkinlik, PASOK Genel Başkanı Nikos Androulakis’in kapanış konuşmasıyla tamamlandı.
Mevcut sistemin borçluların korunması ve borçların sürdürülebilir biçimde yapılandırılması konusunda yetersiz kaldığını savunan PASOK, kuralların borçlular lehine daha adil hâle getirilmesi gerektiğini vurguladı.
PASOK’un açıkladığı 11 öneri
Birincil konut yeniden koruma altına alınacak
Bekârlar için değeri 200 bin euroya, dört kişilik aileler için ise 320 bin euroya kadar olan birincil konutların icra ve tasfiyeden korunması önerildi.
Borçlulara, evlerinin tasfiye değerini 35 yıla kadar uzanan sürdürülebilir bir ödeme planıyla karşılayarak konutlarını koruma hakkı tanınması istendi. Ekonomik açıdan hassas durumdaki borçlular için geçici devlet katkısı ve ilk üç yıl daha düşük taksit uygulanması öngörüldü.
Kamu borçlarına 120 taksit ve yüzde 30 silme imkânı
Vergi daireleri, sosyal güvenlik kurumları ve belediyelere toplam 500 bin euroya kadar borcu bulunan gerçek ve tüzel kişiler için yeni bir yapılandırma modeli önerildi.
Buna göre borcun yüzde 70’i 120 taksite kadar ödenecek, ödemelerin düzenli yapılması hâlinde kalan yüzde 30 tamamen silinecek. Ceza ve gecikme zamlarında yüzde 40 ile yüzde 85 arasında indirim yapılacak; borcun peşin ödenmesi durumunda ise cezaların tamamı kaldırılacak.
Bankalar ve fonlar uzlaşma sürecine katılmak zorunda olacak
Yargı dışı borç yapılandırma mekanizmasına bankaların ve fonların katılımının zorunlu hâle getirilmesi istendi.
Alacaklıların yapılandırma talebini reddetmeleri durumunda kararlarını gerekçelendirmeleri ve borçluya alternatif bir ödeme planı sunmaları gerekecek. Borç çözüm süreçlerinin daha hızlı yürütülmesi amacıyla her idari bölgede Borç Çözüm Komiteleri kurulacak.
Kredi yönetim şirketlerine sıkı denetim ve ağır yaptırımlar
Kredi yönetim şirketlerinin borçlulara dosyalarına ücretsiz erişim, ayrıntılı faiz dökümü ve kredinin devir geçmişi hakkında eksiksiz bilgi vermesi zorunlu olacak.
Bu şirketlerin her ilde fiziksel bir şube açması veya anlaşmalı bir banka aracılığıyla hizmet sunması istenecek. Kuralları ihlal eden şirketlere icra takibi başlatma yasağı getirilmesi ve gecikme faizi talep etme hakkının kaldırılması gibi ağır yaptırımlar uygulanacak.
Kredi fona satılmadan önce borçluya kapatma hakkı
Bir kredi üçüncü taraf yatırım fonlarına satılmadan önce borçluya öncelikli olarak indirimli bedel üzerinden borcunu tamamen kapatma hakkı tanınması önerildi.
Böylece borçlunun, kredisinin düşük bir bedelle fona devredilmesinden önce aynı veya benzer koşullardan yararlanabilmesi amaçlandı.
Müzakere devam ederken haciz ve icra yapılamayacak
Borçlu ile alacaklı arasında belgelenmiş ve gerçek bir yapılandırma görüşmesi devam ettiği sürece ödeme emri çıkarılması, banka hesabına haciz konulması veya taşınmazlara yönelik icra işlemi başlatılması yasaklanacak.
İsviçre frangı kredisi mağdurlarının yükü azaltılacak
İsviçre frangı üzerinden kredi kullanan veya geçmişte elverişsiz koşullarla kredisini euroya çevirmek zorunda kalan vatandaşların kur farkından kaynaklanan borç yükünün üçte ikisinin alacaklı banka veya finans kuruluşu tarafından karşılanması önerildi.
Borcunu düzenli ödeyenler ödüllendirilecek
Yapılandırılmış borçlarını aksatmadan ödeyen vatandaşlara, ödedikleri tutarla bağlantılı olarak ek borç indirimi sağlanması istendi.
Düzenli ödeme yapan borçluların ana para tutarlarına gecikme faizi uygulanmaması da öneriler arasında yer aldı.
Kefillerin sorumluluğu fonun ödediği bedelle sınırlandırılacak
Bir kredi veya alacağın gerçek değerinin çok altında bir bedelle yatırım fonuna devredilmesi durumunda kefilin sorumluluğunun da söz konusu devir bedeliyle orantılı olarak sınırlandırılması önerildi.
Bu düzenlemeyle, kredi için düşük bedel ödeyen fonların kefillerden borcun tamamını talep etmesinin önüne geçilmesi amaçlandı.
İşletmelere haczedilemez ticari banka hesabı
İşletmeler ve serbest meslek sahipleri için haczedilemez bir profesyonel banka hesabı oluşturulması teklif edildi.
Bu hesap yalnızca POS gelirlerinin yatırılması, çalışan maaşlarının ödenmesi, vergi ve sigorta primlerinin karşılanması ve tedarikçi ödemeleri gibi ticari faaliyetlerde kullanılabilecek. Böylece hesaplarına haciz konulan işletmelerin faaliyetlerini tamamen durdurmak zorunda kalmasının önlenmesi hedeflendi.
Çiftçilerin tarım arazileri korunacak
Ekonomik açıdan hassas durumdaki çiftçilerin mal varlığı kriterleri hesaplanırken değeri 50 bin euroya kadar olan tarım arazilerinin değerlendirme dışında bırakılması önerildi.
Tarımsal üretimin devamlılığını sağlamak amacıyla bu arazilerin tasfiye ve icra işlemlerinden korunması istendi.
PASOK yönetimi, açıklanan 11 maddelik paketin yalnızca borçların yeniden yapılandırılmasını değil; vatandaşların evlerini, çiftçilerin üretim araçlarını ve küçük işletmelerin ekonomik faaliyetlerini korumayı amaçladığını belirtti.
Serafeio’da kamuoyuna sunulan paket, PASOK’un yaklaşan Selanik Uluslararası Fuarı öncesinde açıklamaya hazırlandığı ekonomi ve yönetim programının temel başlıklarından biri olarak değerlendiriliyor.
